















Als je houdt van poedersneeuw en off-piste skiën een van je winterhobby's is, heb je ongetwijfeld al gehoord van het lawineveiligheidspakket. Dit pakket bestaat uit 3 complementaire hulpmiddelen: een schep, een sonde en een dva, en heeft als doel je kansen te maximaliseren om een persoon die bedolven is door een lawine te vinden en te bevrijden, of om gemakkelijker gevonden te worden als je zelf in een lawine terechtkomt. Van deze drie hulpmiddelen verdient de lawinescheppen net zoveel aandacht als de andere twee. Wanneer iemand bedolven raakt onder de sneeuw, kunnen de dva en de sonde helpen om zijn positie meer of minder nauwkeurig te bepalen. Zodra het slachtoffer is gelokaliseerd, is het tijd om in de sneeuw te graven om hem te bevrijden. In zo'n situatie telt elke seconde: men schat de overlevingskansen van een bedolven persoon op 90% als hij binnen 15 minuten wordt bevrijd. Na deze tijdslimiet nemen de overlevingskansen drastisch af, tot 40% na 30 minuten en slechts 30% na een uur. Om je overlevingskansen te vergroten en je een betere veiligheid in de bergen te bieden, is het lawineveiligheidspakket onmisbaar. Of je nu aan toerskiën of freeride skiën doet, de risico's van lawines zijn even belangrijk en vereisen dus een passende uitrusting. In dit opzicht is de lawinescheppen het hulpmiddel dat je in staat stelt om de bedolven persoon onder de sneeuw te bevrijden. Het zou immers nutteloos zijn om jezelf uit te rusten met een hypermoderne dva terwijl je lawinescheppen helemaal niet effectief is of niet bij je past. Er zijn verschillende soorten scheppen op de markt, van het meest basale model tot het meest ergonomische en geschikte voor lawines. Hoe vind je dan de ideale en effectieve lawinescheppen voor deze situatie? Steel, bak, handvat, graaftechniek: we zullen elk van deze punten één voor één bekijken om de essentiële criteria te begrijpen die je in overweging moet nemen bij het kiezen van je lawinescheppen.
Wat betreft lawinescheppen, zijn er 3 belangrijke parameters om de juiste te kiezen voor je buitenactiviteiten in de winter: de steel, de bak en het handvat. Gedetailleerde uitleg over deze componenten.
Bij een lawinescheppen verwijst de bak naar het deel dat de sneeuw zal opgraven en ontvangen om deze naar een andere plek te vervoeren. Een bak die niet geschikt is voor een lawine kan de situatie kritiek maken, want hoe minder sneeuw je kunt verwijderen, hoe minder snel je het slachtoffer kunt opgraven, en hoe lager zijn overlevingskansen zullen zijn. Van de ene ski schep naar de andere kunnen de sneeuwverwijdercapaciteiten variëren van het simpele tot het dubbele of zelfs het drievoudige, en dus wordt de snelheid van het opgraven van het slachtoffer direct beïnvloed. Om een effectieve bak te kiezen, moeten verschillende parameters in acht worden genomen. Kies een lawinescheppen met een bak van goede kwaliteit aluminium en relatief dik (minimaal 2 mm) om ervoor te zorgen dat deze stevig genoeg is om een aanzienlijke hoeveelheid sneeuw over een langere periode te vervoeren. Een lawinescheppen met een bak van kunststof is ook mogelijk, of zelfs beter dan goedkoop aluminium. Een lawinescheppen met een bak van kunststof is echter gevoeliger voor UV-stralen, dus het is essentieel om deze niet op een zonnige plek op te slaan of deze overmatig te gebruiken in de zomer. Bovendien moet je lawinescheppen een bak hebben met goed opstaande randen aan de zijkanten. Dit maakt je lawinescheppen stijver maar ook effectiever, omdat je een grotere hoeveelheid sneeuw kunt vervoeren. Verder is het aan te raden dat je lawinescheppen versterkt is op het punt waar de steel en de bak samenkomen. Een gelaste buisverbinding met de bak is ideaal en te verkiezen boven een halfmaankleurige vorm. Wat betreft de grootte van de bak van je lawinescheppen, moet deze relatief groot zijn om een aanzienlijke hoeveelheid sneeuw te vervoeren, terwijl deze ook klein genoeg blijft om te kunnen worden vervoerd zonder dat dit je armen uitput. Een lawinescheppen met een te grote bak zal meer sneeuw vervoeren en dus meer gewicht, wat je veel sneller kan vermoeien, afhankelijk van je armkracht. Ook moet de bak van je lawinescheppen een zo horizontaal mogelijke bovenrand hebben. Dit maakt het veel gemakkelijker om de lawinescheppen met je voet in de sneeuw te duwen: met een lawinescheppen met een hellende rand op de bak kan je schoen namelijk gaan glijden, wat je effectiviteit en energie kost. Tot slot raden we je aan om een lawinescheppen te kiezen waarvan de bak een scherpe en/of gebogen snijkant heeft, die de sneeuw het beste aanvalt en vasthoudt.
Als de bak een uiterst belangrijk onderdeel van je lawinescheppen is, speelt de steel van je lawinescheppen ook een cruciale rol en vereist een weloverwogen keuze.
Net als de bak van je lawinescheppen kan variëren afhankelijk van de modellen, kan de steel van je lawinescheppen ook anders zijn. Voor je lawinescheppen raden we een telescopische steel aan, die je niet alleen ruimte in je rugzak bespaart, maar ook perfect aan jouw lengte kan worden aangepast. Om energie te besparen en effectief te zijn gedurende een lange periode, is het essentieel dat je lawinescheppen je een optimale hefboomwerking biedt. De lengte van de steel van je lawinescheppen is bepalend voor deze hefboomwerking. Bovendien stelt een telescopische steel je in staat om je aan te passen aan de afstand tot het slachtoffer. Aan het begin van je graaffase kun je de steel van je lawinescheppen aanzienlijk uitbreiden om grote hoeveelheden sneeuw te verwijderen, en de lengte van de steel verkorten wanneer je dichter bij het slachtoffer komt. Verder is een ovale steel ideaal, omdat deze de steel van je lawinescheppen stijver maakt en ook gemakkelijker te vergrendelen en uit te klappen. Een ronde steel is daarom niet aan te raden voor deze situatie, omdat deze soms kan draaien en het daardoor moeilijker kan maken om de “lock”-positie van je lawinescheppen te vinden. Ook zijn de stevigheid van je steel en, zoals eerder vermeld, de aanpassing aan de bak belangrijke criteria voor het goed kiezen van je lawinescheppen. Een slecht gekozen steel kan snel breken of buigen en zal dus weinig nuttig zijn in een noodsituatie. Tot slot bieden sommige lawinescheppen een steel met een anti-slip oppervlaktebehandeling of een geïntegreerde grip. In geval van vocht, zweterige handen of zelfs natte handschoenen kan een handvat met grip bijzonder nuttig zijn.
Een laatste belangrijke component van een lawinescheppen is het handvat, dat ook een niet te verwaarlozen parameter is voor het goed kiezen van je lawinescheppen.
Als de bak en de steel een cruciale rol spelen, maakt het handvat ook integraal deel uit van je lawinescheppen, en is het bepalend voor je graafeffectiviteit om het slachtoffer uit de sneeuw te bevrijden. Het handvat van je lawinescheppen moet passen bij je handen: een handvat dat te groot is, belemmert je om het handvat volledig vast te pakken en dus effectief te zijn, terwijl een handvat dat te klein is, je grip minder comfortabel maakt. Er zijn ook 3 vormen van handvatten, namelijk het T-handvat, het Y-handvat of het D-handvat. Een lawinescheppen met een T-handvat neemt over het algemeen minder ruimte in je rugzak in beslag en is dus bijzonder praktisch. Dit formaat is echter minder comfortabel. Een lawinescheppen met een Y-handvat kan relatief effectief zijn, maar niet per se comfortabel. Een D-handvat is het meest effectief, maar ook het meest omvangrijk. Sommige mensen voelen zich meer of minder op hun gemak met een bepaald type handvat, dus zorg ervoor dat je het type handvat goed bestudeert om je lawinescheppen te kiezen, evenals de afmetingen van je rugzak zodat je deze zonder al te veel moeite kunt vervoeren.
Je weet nu hoe je je lawinescheppen goed kunt kiezen om je lawineveiligheidspakket aan te vullen. Echter, er ontbreekt nog een cruciale informatie op dit moment: hoe gebruik je je lawinescheppen? Het hebben van een lawinescheppen is sterk aanbevolen, maar weten hoe je deze moet gebruiken is net zo essentieel!
Zoals we hebben gezegd, zijn de eerste 15 minuten essentieel wanneer iemand bedolven raakt onder de sneeuw door een lawine. Daarom moet je graaftechniek effectief en goed voorbereid zijn, zodat je optimaal kunt reageren als zo'n gebeurtenis zich voordoet. Zodra het slachtoffer is gelokaliseerd met behulp van de DVA en de sonde, wordt aangeraden om de sonde op zijn plaats te laten en je ongeveer 50 tot 80 cm naar beneden op de helling te verplaatsen om te voorkomen dat je een mogelijke luchtzak verplettert. Wanneer je met meerdere mensen bent die een lawinescheppen hebben, is de meest effectieve graaftechniek die van de V-graafketen. Deze techniek houdt in dat je de sneeuw naar achteren verwijdert, met één persoon vooraan die de sneeuw boven het slachtoffer verwijdert, en de andere personen die in een V-vorm (in duo) de sneeuw naar achteren verwijderen om te voorkomen dat deze terug in het gat valt. Houd er rekening mee dat hoe dieper het slachtoffer is begraven, hoe breder het gat dat je met je lawinescheppen moet graven moet zijn, namelijk 1,5 keer de diepte van het slachtoffer. De persoon vooraan zal proberen zo verticaal mogelijk te graven en dat met een hoge snelheid, terwijl de mensen achteraan de sneeuw die zich ophoopt verwijderen. Om effectiviteit te winnen, denk eraan om om de beurt te werken, zodat de persoon vooraan niet uitgeput raakt en het tempo behouden blijft. Let op, wanneer je dichter bij het slachtoffer komt, gebruik je je lawinescheppen op een zachtere manier om het niet te raken! Zodra de persoon is bevrijd van de sneeuw, zorg ervoor dat je hem in een zijligging plaatst door hem voorzichtig te verplaatsen en hem van de kou te isoleren. Hoewel deze techniek op het eerste gezicht eenvoudig lijkt, vergeet niet dat het gemakkelijk is om te panikeren en je middelen te verliezen onder stress. Om dit soort ongemakken te voorkomen, denk eraan om minstens één keer te oefenen met je lawinescheppen: naast dat het je in staat stelt om sneller te zijn op de grote dag, helpt het je ook om je bewust te worden van de inspanning die nodig is.
De lawinescheppen heeft geen geheimen meer voor jou! De bak, de steel of het handvat: je beheerst deze elementen nu tot in de puntjes, en kunt zo je lawinescheppen kiezen om je lawineveiligheidspakket aan te vullen. Even belangrijk als de lawinesonde en de dva, moet de lawinescheppen deel uitmaken van je uitrusting tijdens je sessies buiten de gebaande paden! Heb je twijfels of vragen over de keuze van je lawinescheppen? Neem gerust contact op met ons team van experts op 01 48 58 30 20 (gratis gesprek) of per e-mail op hello@hardloop.fr. We helpen je graag met het kiezen van je lawinescheppen voor je buitenactiviteiten in de winter!